Φέτος, συμπληρώθηκαν 8 χρόνια από την αποφράδα μέρα που το κακό στόχευσε το βέλος του κατευθείαν στην καρδιά του Ζακ και του πήρε την ανάσα και τη ζωή.
γράφει η Ελένη Κωστοπούλου
Εκεί στη Γλάδστωνος ανάμεσα σε πόδια και σπασμένα γυαλιά, το μίσος έδωσε μια νικηφόρα μάχη. Εκεί που στήθηκε μια ρωμαϊκή αρένα και οι θεατές απόλαυσαν αίμα και επίδειξη ισχύος. Δεν βλέπεις τέτοιο θέαμα κάθε μέρα, γι’ αυτό και το κατέγραψαν, για να θυμούνται, για να λένε, «ήμουν κι εγώ εκεί».
Οι καλοί οικογενειάρχες και νοικοκυραίοι έκαναν το σωστό, το πρέπον. Σκότωσαν έναν άνθρωπο που δεν ήξεραν ποιος ήταν, τι ήθελε, γιατί ζητούσε βοήθεια. Δεν σκέφτηκαν να καλέσουν την άμεση δράση γιατί ήθελαν να γίνουν ήρωες, να σώσουν τη γειτονιά, την πόλη, τον κόσμο όλο. Γι’ αυτό κλωτσούσαν το κεφάλι, έτσι σκοτώνεις τα φίδια, έτσι δίνεις ένα μάθημα σε όποιον θέλει ίσα δικαιώματα με σένα, σε όποιον τολμά να διεκδικήσει την ελευθερία και τα προνόμια που εσύ απολαμβάνεις. Όταν έφτασε και η άμεση δράση, οι ένστολοι προστάτες των πολιτών και διώκτες των κακοποιών έκαναν το έργο τους. Τον άφησαν να ξεψυχήσει αφού του έριξαν κι αυτοί δύο-τρεις έτσι για να θυμόμαστε ποιοι έχουν την εξουσία.
Η φρίκη και ο αποτροπιασμός εκείνου του σκηνικού θα μας στοιχειώνουν για πάντα, θα συμβολίζουν την απανθρωπιά και την αδιαφορία για τον συνάνθρωπο, τα εύκολα και επικίνδυνα συμπεράσματα που καταλήγουν σε τρόμο και θάνατο.
Τη δολοφονία του Ζακ ακολούθησε ο δικαστικός Γολγοθάς έξι χρόνων. Στις αίθουσες των δικαστηρίων γνωρίσαμε το πρόσωπο της «δικαιοσύνης», τον τρόπο που λειτουργεί, τις πρακτικές των δικηγόρων αλλά επίσης το φως και την παρηγοριά της αλληλεγγύης και της ηθικής συμπαράστασης χιλιάδων ανθρώπων που πάλεψαν μαζί μας για τα αυτονόητα, την απονομή δικαιοσύνης και την τιμωρία των ενόχων.
Η απώλεια του Ζακ σημάδεψε τη ζωή μας, χάσαμε την ακεραιότητα της ύπαρξής μας, αποκτήσαμε μια αγιάτρευτη πληγή. Η ζωή μας τραβάει το δρόμο της, κουτσαίνοντας, άλλοτε με δάκρυ άλλοτε με γέλιο που γίνεται δάκρυ.
Για όλους, ο Ζαχαρίας μας, ο Ζακ σας ήταν ένας κομήτης που έλαμψε για λίγο και χάθηκε. Όσο διήρκησε η λάμψη του όμως, έδωσε και πήρε πολλά και κατόρθωσε κάτι που οι δολοφόνοι και εχθροί του πότε δε θα καταφέρουν. Να νοιάζεται και να βοηθά, να μην κάνει διακρίσεις, να προσπαθεί για την ευημερία όλων και να μη σταματά μπροστά σε κανένα εμπόδιο. Έφυγε χωρίς να συμβιβαστεί, χωρίς να προδώσει τον εαυτό του, έφυγε ατόφιος και αληθινός. Η μνήμη και το έργο του θα μας συντροφεύουν. Ό,τι ζήσαμε μαζί του θα είναι πολύτιμα πετράδια στον λαιμό μας και θα έρθει κάποτε η ώρα που ο κόσμος που ονειρεύτηκε- που ονειρευόμαστε- θα πάρει σάρκα και οστά, γιατί το αίμα των νεκρών μας δεν χύνεται χωρίς αντάλλαγμα.
Σήμερα ζούμε σε μια κοινωνία, που οι έχοντες την εξουσία δεν ενδιαφέρονται καθόλου για τους πολίτες. Χωρίς αιδώ χύνουν το δηλητήριο τους δημόσια, παρακινούν σε πράξεις βίας και απαξίωσης και τραυματίζουν ψυχές. Υποτιμούν τη νοημοσύνη μας, λένε ασύστολα ψέματα και πλουτίζουν εις βάρος μας. Εμείς πρέπει να δημιουργήσουμε με τις συμπεριφορές και πράξεις μας ένα περιβάλλον όπου όλοι οι συμπολίτες μας να νιώθουν καλά, να μη στερούνται τα αγαθά της ζωής και να είναι ελεύθεροι να ζήσουν όπως επιθυμούν.
Ίσως να μην μπορέσουμε ποτέ να φτιάξουμε ένα επίγειο παράδεισο. Αρκεί να μη δημιουργήσουμε μια κόλαση που θα μας καταπιεί όλους. Οκτώ χρόνια μετά, δεν αρκεί να θυμόμαστε τον Ζακ ως μια τραγική απώλεια. Η μνήμη του είναι και μια διαρκής υπενθύμιση του κόσμου στον οποίον ζούμε και του κόσμου που αρνούμαστε να αποδεχτούμε.
Κάθε φορά που ένας άνθρωπος στοχοποιείται επειδή είναι διαφορετικός, κάθε φορά που η βία βαφτίζεται «αυτοάμυνα» ή «τάξη» κάθε φορά που η ανθρώπινη ζωή ζυγίζεται διαφορετικά ανάλογα με το ποιος είναι αυτός που την κουβαλά, η υπόθεση του Ζακ παραμένει παρούσα. Η μνήμη δεν είναι μόνο να θυμόμαστε έναν νεκρό, είναι να υπερασπιζόμαστε, με τη ζωή και τις πράξεις μας, όσα εκείνος υπερασπίστηκε.
