Κάθε φορά καταπιανόμαστε με ένα θέμα που μας απασχολεί, ζητώντας από διάφορες προσωπικότητες να μας γράψουν γι΄αυτό. Αυτή τη φορά έξι άτομα γράφουν για «τα χαρακτηριστικά που πρέπει να έχει ένα Pride στην Ελλάδα του 2026».
Νεκταρία Κοντολιού, μέλος της CULTTERRA
Στα meetings που πραγματοποιήσαμε με την Cultterra για το τέταρτο queer event στην Ελευσίνα τον Σεπτέμβριο, θέσαμε ως βασική προτεραιότητα τη δημιουργία ενός care team για την ασφαλή και ομαλή διεξαγωγή της διοργάνωσης. Το να γνωρίζει κανείς πως υπάρχουν άνθρωποι διακριτικά παρόντες στον χώρο, έτοιμοι να στηρίξουν, να προστατεύσουν και να απομακρύνουν άτομα που λειτουργούν χωρίς σεβασμό, δεν είναι καθόλου αμελητέο. Η παρουσία μιας τέτοιας ομάδας ενισχύει το αίσθημα εμπιστοσύνης και επιτρέπει στον κόσμο να βιώσει την εκδήλωση χωρίς φόβο ή περιορισμούς. Όποιο άτομο νιώσει άβολα ή δεχτεί φοβική συμπεριφορά θα μπορεί να απευθυνθεί στο care team, ώστε να ληφθούν τα απαραίτητα μέτρα. Έπειτα, είναι αναγκαίο να δίνεται βήμα σε άτομα που δεν εκπροσωπούνται από τον δημόσιο λόγο ώστε να μιλήσουν. Το να διεκδικήσεις τον χώρο σου, τα θεμελιώδη δικαιώματά σου και να διατηρείς την ασφάλεια στην κοινότητα είναι άλλωστε ο πιο ουσιώδης σκοπός του pride!
Νίκος Κουλόπουλος, φιλόλογος
Εμφαίνοντας στη συνώνυμη έκφραση του «πρέπει», δηλαδή το «είναι αναγκαίο», ένα από τα αναγκαία χαρακτηριστικά του Pride στην Ελλάδα το 2026 είναι η πολυφωνία. Η πολυφωνία, που ενσωματώνεται στα περίπτερα στην Πλατεία Συντάγματος στην Αθήνα. Η πολυφωνία που κινείται μαζί με τα άρματα, τις ομάδες και το κάθε άτομο ξεχωριστά κατά τη διάρκεια της παρέλασης. Αυτό το χαρακτηριστικό μεσολαβεί στον διάλογο μεταξύ του Pride και της ελληνικής κοινωνίας. Αλληλένδετο μ’ αυτό είναι το δεύτερο αναγκαίο χαρακτηριστικό του Pride, η συμπερίληψη. Η συμπερίληψη που αντηχεί σε κάθε υψωμένη φωνή κάθε παρευρισκόμενου ατόμου. Η συμπερίληψη που φωνάζει «μαζί, χωρίς διακρίσεις». Και μαζί μ’ αυτά τα δύο, έρχονται άλλα δύο αχώριστα χαρακτηριστικά με οξύμωρη διάσταση: το να επιδεικνύει ευελιξία και ταυτόχρονα να είναι αταλάντευτο. Η ευελιξία βοηθάει το Pride να προσαρμόζεται στους κοινωνικούς μετασχηματισμούς, μιας εποχής που μεταβάλλεται αδιάκοπα και γρήγορα. Ταυτόχρονα το Pride παραμένει αταλάντευτο από όλα εκείνα τα εξωτερικά ερεθίσματα που απειλούν να διαβρώσουν την ουσία του. Με άλλα λόγια το Pride στην Ελλάδα του 2026 ρίχνει μια προσεκτική ματιά στο μέλλον χωρίς να παραμελεί την ουσία και να ξεχνά την αφετηρία του, κάτι που κάνει ήδη με επιτυχία τόσα χρόνια. Με αυτά τα χαρακτηριστικά, και άλλα τόσα, μετασχηματίζει την ταυτότητά του κοινωνικά διατηρώντας την παράλληλα στον χρόνο.
Τόνια Στεργίου, project manager
Το Pride πρέπει να παραμένει ένας ασφαλής χώρος. Ασφαλής και σωματικά και ψυχικά. Και κυρίως πρέπει να παραμένει αυτό που ήταν πάντα, μια μορφή ακτιβισμού. Οφείλουμε να θυμόμαστε την ιστορία του, το πώς ξεκίνησε και γιατί υπήρξε εξαρχής ανάγκη να υπάρξει. Οι ρίζες του ήταν η αντίσταση, η ανάγκη να ακουστούν οι φωνές απέναντι στην ομοτρανσφοβία, τη βία και τον αποκλεισμό. Δεν ήταν ποτέ μόνο μια γιορτή. Και γι’ αυτό το Pride και γενικότερα το ΛΟΑΤΚΙ+ κίνημα πρέπει να στέκονται διαθεματικά απέναντι στα πράγματα. Δεν γίνεται να μιλάμε για ελευθερία και ασφάλεια, αλλά να μένουμε αμέτοχα όταν συμβαίνουν γύρω μας τόσα. Μας αφορά μια γενοκτονία. Μας αφορά η ισλαμοφοβία, ο ρατσισμός, η προσβασιμότητα, η αστυνομική βία. Μας αφορά το ποιοι άνθρωποι συνεχίζουν να μένουν αόρατοι ακόμη. Η προσβασιμότητα δεν μπορεί να μένει μόνο στην επιφάνεια ούτε να λειτουργεί σαν τυπική υποχρέωση.Το Pride χρειάζεται περισσότερες φωνές, περισσότερη ορατότητα και ενημέρωση. Χρειάζεται παρουσία στα πολιτικά και κοινωνικά ζητήματα και διάθεση να στεκόμαστε κριτικά απέναντι σε όσα συμβαίνουν. Ναι, είναι και γιορτή. Αλλά η γιορτή χωρίς μνήμη και χωρίς θέση χάνει το νόημά της. Γιατί το Pride υπάρχει για να μπορούμε να υπάρχουμε ελεύθερα, ορατά και χωρίς φόβο σε όλους τους χρόνους και τόπους του σήμερα.
Άρης Δημοκίδης, δημοσιογράφος
Δεν υπάρχουν «πρέπει» στα Pride, νομίζω. Οπότε θα πω τι θα μου άρεσε να δω στο Pride Θεσσαλονίκης, που είναι και το κοντινότερό μου. Πέρα απ’ το πάρτι, τη χαρά και την ορατότητα της ελεύθερης έκφρασης, θα ήθελα (ακόμα) περισσότεροι συμμετέχοντες να γνωρίσουν τα γεγονότα του Stonewall και το τι τιμούμε εκείνη τη μέρα. Είναι μια γιορτή μνήμης πάνω από όλα, στην οποία ωραίο θα ήταν να χαιρόμαστε ακομπλεξάριστα για όσα έχουμε ήδη πετύχει, χάρη και σε όσους προηγήθηκαν. Και βέβαια, να ζητάμε δυναμικά όσα δικαιούμαστε. Χωρίς όμως να σβήνουμε επιτεύγματα, όπως μοιάζει να έγινε μετά την ψήφιση του νόμου για την Ισότητα στο Γάμο. Το ότι μένουν πολλά να γίνουν και να βελτιωθούν δεν είναι λόγος για να μη χαρούμε για όσα έχουν ήδη αλλάξει. Η πλήρης αγνωμοσύνη (ειδικά όταν βουλευτές από όλα τα κόμματα είχαν δεχτεί πιέσεις και μπούλινγκ ώστε να καταψηφίσουν, και δεν ενέδωσαν) γυρίζει δυστυχώς μπούμερανγκ: Δύσκολα θα πειστούν να ξανακάνουν τις απαραίτητες υπερβάσεις και να νομοθετήσουν και τα υπόλοιπα που δικαίως ζητάμε, όταν μετά από μια ιστορική στιγμή έχουν γκρίνια και απ’ τους ομοφοβικούς αλλά και απ’ την κοινότητα. Καλώς ή κακώς, στην πολιτική η διπλωματικότητα μερικές φορές είναι απαραίτητη. Υπάρχει τρόπος να ζητήσεις κι άλλα, χωρίς να μηδενίσεις όσα έγιναν. Τέλος, θα ήθελα στα Pride να υπάρξει ακόμα περισσότερη στήριξη στα τρανς και τα ίντερσεξ άτομα που είναι τα πιο κυνηγημένα και αδικημένα άτομα της κοινότητας. Δεν πρέπει κανένα άτομο της κοινότητας να αφήνεται πίσω, και ευτυχώς τα Pride ήδη στηρίζουν πολύ.
Deppy Tsakiri, dj & radio producer
Ένα Pride είναι πράξη αντίστασης, ορατότητας και συλλογικής διεκδίκησης. Το Pride στην Αθήνα του 2026 πρέπει να αναγνωρίσει τους λόγους για τους οποίους δημιουργήθηκε εξ’ αρχής. Ένα pride πρέπει να είναι πλήρως αυτοοργανωμένο από τα κάτω: από τις ίδιες τις συλλογικότητες και τα άτομα της κοινότητας, χωρίς μάνατζερ ή χορηγούς που το απομακρύνουν και λυμαίνονται τον όποιο πολιτικό του χαρακτήρα χρησιμοποιώντας το για ένα μήνα τον χρόνο μόνο. Ένα Pride πρέπει να μην αναπαράγει τα κυρίαρχα cis στερεότυπα – να δίνει χώρο στα άτομα της κοινότητας, τα οποία παραμένουν συστημικά αόρατα και υποεκπροσωπούμενα. Στα χρόνια που παρακολουθώ το Pride της Αθήνας, η παρουσία των Dyke καλλιτεχνών υπήρξε περιορισμένη και πολλές φορές ανύπαρκτη. Παρότι υπάρχουν δυναμικές και πολιτικές λεσβιακές καλλιτεχνικές φωνές στην Ελλάδα, σπάνια τις βλέπουμε στην κεντρική σκηνή του Pride. Συχνά η παρουσία τους είναι από ελάχιστη έως μηδενική, κάτι που επιβεβαιώνει ότι δεν είμαστε ορατές/ορατά. Στο επίκεντρο του Pride θα θέλαμε να βρίσκονται οι queer φωνές, οι dykes και όσα βρίσκονται εκτός του κυρίαρχου πλαισίου εκπροσώπησης, ως ουσιαστικός πυρήνας συνδιαμόρφωσης, ιδεών και διεκδικήσεων. Το Pride δεν μπορεί να απογυμνώνεται από το πολιτικό του περιεχόμενο. Οφείλει να λειτουργεί ως πεδίο αλληλεγγύης, αντίστασης και συλλογικής διεκδίκησης απέναντι στις δομές εξουσίας που παράγουν αποκλεισμούς και βία. Πως θα ήθελα να είναι το Pride στην Αθήνα το 2026; Θα επιθυμούσα να ξαναχτιστεί απ’ την ίδια την κοινότητα για την κοινότητα με όρους φροντίδας.
Μελίνα Νάτσιου, υπεύθυνη σε κατάστημα εστίασης
Προσωπικά, νιώθω κάπως πολύ μικρή για να πω τι θα έπρεπε να λείπει, και από την άλλη, πολύ μεγάλη για να πω τι θα πρόσθετα. Με καθόλου επικριτική διάθεση σε πρόσωπα – αλλά σε συνθήκες που έγιναν θεσμός – υπάρχουν πράγματα που δε θέλω να αγκαλιάσω. Το θέμα του γυμνού επάνω ή δίπλα από ένα άρμα —που τυγχάνει να είναι και χορηγός, πράγμα που σημαίνει πως αυτό θα προβληθεί κυρίως— “φωνάζει” σα φωτογραφικό υλικό στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για περισσότερες προβολές. Από την άλλη πλευρά, και αρκετά πιο πίσω από τα φώτα, βλέπεις οικογένειες με γκέι/τρανς γονείς ή γκέι/τρανς παιδιά να “ματώνουν” για να χωρέσουν σε καθημερινά δικαιώματα, αυτονόητα για κάποιους στην κοινωνία. Αλλά δεν θέλω να συγκρίνω πόνους και τραύματα. Το πραγματικό μας ζήτημα την τρέχουσα περίοδο, με την άνοδο του συντηρητισμού είναι πολύ πιο τρομακτικό από όσο φαίνεται. Είναι το να πηγαίνουμε όλα εμείς στο σπίτι μας —με το μετρό ή με τα πόδια— δίχως να νιώθουμε «περήφανα» απλά και μόνο επειδή καταφέραμε να φτάσουμε σώα. Είναι η φετιχοποίηση των τρανς ατόμων που παρουσιάζεται ως αποδοχή, ενώ κρύβει μια καθαρή κοινωνική απόρριψη και περιθωριοποίηση. Ας διαλέξουμε ποια θελουμε να είναι η “θέση” μας στην κοινωνία και ας τη διεκδικήσουμε με γνώμονα αυτήν ακριβώς τη “θέση”. Αυτό θα ήθελα να δω σε πρώτο πλάνο μαζι με τις δικές μας ιστορίες για όσα βιώνουμε. Διεκδικούμε το δικαίωμα να ζήσουμε. Θέλουμε να πηγαίνουμε στη δουλειά μας και να γυρνάμε στο σπίτι μας χωρίς τον φόβο ότι προκαλέσαμε και μας χτύπησαν. Τόσο απλό. Και τόσο αυτονόητο.
