Το Pride Caravan ταξιδεύει σε έξι πόλεις της Σερβίας, μεταφέροντας τη διεκδίκηση των ΛΟΑΤΚΙ+ δικαιωμάτων μακριά από το Βελιγράδι. Όμως οι διοργανωτές έχουν βρεθεί αντιμέτωποι με απειλές, επιθέσεις, ακυρώσεις, εχθρικές συγκεντρώσεις και, πλέον, την ανοιχτή παρέμβαση της Σερβικής Ορθόδοξης Εκκλησίας.
Το Pride Caravan διοργανώνεται κάθε χρόνο από τη σερβική ΛΟΑΤΚΙ+ οργάνωση Da se zna!, με τη στήριξη του Belgrade Pride. Πρόκειται για ένα «καραβάνι» που ταξιδεύει από πόλη σε πόλη, σε μια προσπάθεια να μεταφέρει την ορατότητα της ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητας σε περιοχές όπου η δημόσια έκφραση της κουήρ ταυτότητας εξακολουθεί να αποτελεί δύσκολη υπόθεση.
Φέτος είχε προγραμματιστεί να περάσει από έξι πόλεις: Βράνιε, Πίροτ, Ζάγετσαρ, Κράλιεβο, Σάμπατς και Λόζνιτσα. Το μήνυμα της εκστρατείας είναι «Υπάρχει χώρος για όλους μας», μια διακήρυξη ότι οι ΛΟΑΤΚΙ+ άνθρωποι δεν πρέπει να είναι ορατοί και ασφαλείς μόνο στην πρωτεύουσα, αλλά σε κάθε πόλη, κάθε πλατεία και κάθε κοινότητα της χώρας.
Η επιλογή των μικρότερων πόλεων είναι κεντρική στη φιλοσοφία του εγχειρήματος. Σύμφωνα με τους διοργανωτές, στις μικρότερες κοινότητες της Σερβίας η ομοφοβία, η τρανσφοβία και οι διακρίσεις εξακολουθούν να αποτελούν μέρος της καθημερινότητας, ενώ αρκετά ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα κρύβουν την ταυτότητά τους υπό τον φόβο της βίας και της κοινωνικής απόρριψης.
Παρά όμως το ανθρωπιστικό του χαρακτήρα, το καραβάνι δέχεται έντονες αντιδράσεις, μέχρι και επιθέσεις. Η πρώτη του στάση ήταν το Βράνιε, όπου η συγκέντρωση πραγματοποιήθηκε χωρίς σοβαρά επεισόδια. Στο Πίροτ, όμως, η κατάσταση ήταν εντελώς διαφορετική. Η προγραμματισμένη εκδήλωση της 18ης Ιουλίου ακυρώθηκε, αφού, σύμφωνα με την οργάνωση Da se zna!, η αστυνομία ενημέρωσε προφορικά τους διοργανωτές ότι δεν μπορούσε να εγγυηθεί την ασφάλεια της συγκέντρωσης. Στην περιοχή είχαν συγκεντρωθεί πολίτες που ήταν κατά του Pride, ενώ τρεις δημοσιογράφοι δέχθηκαν επίθεση κατά τη διάρκεια των γεγονότων.
Οι δημοσιογράφοι Aleksandar Đokić και Sara Stanojković, φαίνεται να σπρώχτηκαν από τρεις άνδρες, οι οποίοι επιχείρησαν να τους εμποδίσουν να καταγράψουν τα γεγονότα, παρά το γεγονός ότι είχαν δηλώσει πως είναι δημοσιογράφοι. Επίσης, μια άλλη δημοσιογράφος δέχθηκε αντικείμενο στο κεφάλι.
Ωστόσο, τα περιστατικά δεν περιορίστηκαν στην ημέρα της συγκέντρωσης. Οι ακτιβιστές της Da se zna! είχαν δεχθεί, σύμφωνα με την οργάνωση, απειλές βίας ακόμη και θανάτου στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Η οργάνωση έκανε καταγγελία εναντίον εννέα ατόμων και ζήτησε την άμεση παρέμβαση των αρμόδιων αρχών.
φωτογραφία: dasezna.lgbt
Τον Αύγουστο, το Pride Caravan συνέχισε προς Ζάγετσαρ και Κράλιεβο. Εκεί η ένταση κλιμακώθηκε. Στο Κράλιεβο, άτομα που διαμαρτύρονταν εναντίον του Pride πέταξαν αντικείμενα, πέτρες και αυγά προς τους συμμετέχοντες, παρακάμπτοντας τον αστυνομικό κλοιό. Δημοσιογράφοι που κάλυπταν τη συγκέντρωση χτυπήθηκαν επίσης από αυγά.
Στο Ζάγετσαρ, αντιτιθέμενοι στη διοργάνωση φώναζαν προσβλητικά συνθήματα εναντίον συμμετεχόντων και δημοσιογράφων και επιχείρησαν να εμποδίσουν τα συνεργεία των μέσων ενημέρωσης να καταγράψουν τη συγκέντρωση. Σύμφωνα με την Ανεξάρτητη Ένωση Δημοσιογράφων Σερβίας, η αστυνομία δεν παρενέβη ακόμη και όταν δημοσιογράφοι ζήτησαν προστασία.
Η ίδια η Da se zna! κατήγγειλε ότι ούτε στο Κράλιεβο ούτε στο Ζάγετσαρ επιβλήθηκαν κυρώσεις σε όσους απείλησαν την ασφάλεια των συμμετεχόντων. Η οργάνωση ανακοίνωσε ότι θα προχωρήσει σε ποινικές καταγγελίες για τις επιθέσεις με πέτρες και αυγά εναντίον συμμετεχόντων και δημοσιογράφων.
Για τους διοργανωτές, το ζήτημα πλέον δεν αφορά μόνο την ελευθερία της συνάθροισης των ΛΟΑΤΚΙ+ ανθρώπων. Αφορά και την προστασία της δημοσιογραφικής εργασίας σε μια χώρα όπου οι επιθέσεις εναντίον δημοσιογράφων έχουν γίνει ολοένα πιο σοβαρό ζήτημα.
Τα πράγματα έγιναν ακόμη χειρότερα, όταν η Επισκοπή Šabac κάλεσε τους διοργανωτές να ακυρώσουν τις επόμενες στάσεις του Pride Caravan σε Σάμπατς και Λόζνιτσα, που έχουν προγραμματιστεί για σήμερα. Η Εκκλησία υποστήριξε ότι δεν υπάρχει ανάγκη να πραγματοποιηθούν οι εκδηλώσεις και εξέφρασε την άποψη ότι θα μπορούσαν να προκαλέσουν «περιττές διαιρέσεις, εντάσεις και συγκρούσεις» μεταξύ των πολιτών.
Παράλληλα, η Επισκοπή κάλεσε τους πιστούς να μην καταφύγουν σε σωματική ή λεκτική βία, ύβρεις ή εξευτελισμούς εναντίον των συμμετεχόντων. Ωστόσο, η δημόσια έκκληση για ακύρωση μιας νόμιμα προγραμματισμένης ΛΟΑΤΚΙ+ συγκέντρωσης προκάλεσε την έντονη αντίδραση της Da se zna!.
Η οργάνωση απάντησε ότι η Σερβία είναι κοσμικό κράτος και ότι οι θρησκευτικές κοινότητες δεν έχουν την εξουσία να αποφασίζουν ποιος μπορεί να ασκεί τα συνταγματικά και νόμιμα δικαιώματά του. Υπενθύμισε ότι το δικαίωμα στην ειρηνική συνάθροιση κατοχυρώνεται από το άρθρο 54 του Συντάγματος της Σερβίας και τη νομοθεσία περί δημόσιων συγκεντρώσεων, καθώς και από την Ευρωπαϊκή Σύμβαση Δικαιωμάτων του Ανθρώπου.
