Οι (επικίνδυνες) πολιτικές αναγνώσεις της Eurovision

12/05/2026
Ξεκινά και επίσημα σήμερα ο διαγωνισμός της Eurovision με τον πρώτο ημιτελικό, στον οποίο συμμετέχει και η ελληνική συμμετοχή. Κάτι που φυσικά είναι γνωστό, μιας και τα περισσότερα μέσα στη χώρα (και όχι μόνο) ασχολούνται με αυτόν.

Κάτι, ωστόσο, που παραλείπεται συχνά από το μέινστριμ μιντιακό αφήγημα είναι η πολιτική διάσταση του διαγωνισμού. Ένα αφήγημα που εναρμονίζεται πλήρως με τις προσπάθειες των διοργανωτών – οι οποίοι θέλουν να μας πείσουν ότι η Eurovision δεν έχει πολιτικό χαρακτήρα και ότι αποτελεί απλά μια συμπεριληπτική (;) γιορτή της μουσικής.

Η πραγματικότητα, φυσικά, είναι πολύ διαφορετική, αφού ο διαγωνισμός όχι μόνο έχει πολιτικές προεκτάσεις (πώς θα μπορούσε να μην έχει όταν συμμετέχουν τόσες χώρες), αλλά δημιουργεί και περιθώρια για επικίνδυνες εργαλειοποίησεις και πολιτικές που στοχεύουν στον κοινωνικό αποπροσανατολισμό.

Όπως πχ. αποκάλυψε πρόσφατα το ρεπορτάζ των Νew York Times, σχετικά με την “ξεπλυματική” χρήση της Eurovision από την ισραηλινή κυβέρνηση. Σύμφωνα, λοιπόν, με αυτό, η κυβέρνηση του Νετανάχιου αντιμετωπίζει τη Εurovision ως εργαλείο «ήπιας ισχύος (soft power)», δηλαδή ως μέσο ενίσχυσης της διεθνούς εικόνας του Ισραήλ σε μια περίοδο έντονης διεθνούς κριτικής. Πιο συγκεκριμένα και σύμφωνα πάντα με το ρεπορτάζ, Ισραηλινοί διπλωμάτες και κυβερνητικά στελέχη πραγματοποίησαν παρασκηνιακές επαφές με ευρωπαϊκούς ραδιοτηλεοπτικούς φορείς και κυβερνήσεις προκειμένου να αποτρέψουν προσπάθειες αποκλεισμού του Ισραήλ από τη Eurovision (σ.σ. λόγω της γενοκτονίας του παλαιστινιακού λαού).

Από την άλλη, προκύπτουν ερωτήματα και σχετικά με τη “ορθότητα” της ψηφοφορίας, κυρίως σε χώρες όπου οι δημοσκοπήσεις έδειχναν έντονα αρνητική στάση απέναντι στη συμμετοχή του Ισραήλ – η ισραηλινή συμμετοχή σημείωσε εξαιρετικά υψηλές επιδόσεις ακόμη και σε αυτές τις χώρες.

Κάτι άλλο που, επίσης, έχει αξία να επισημάνουμε είναι ο τρόπος με τον οποίο η Εurovision ταυτίζεται έντονα με τη ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητα. Ένα αφήγημα ταύτισης που πολλές φορές φαίνεται να εξυπηρετεί πολιτικά τον (κατά τ΄άλλα απολιτίκ) διαγωνισμό, που συχνά προβάλλεται ως ένα πολύχρωμο φεστιβάλ (pinkwashing).

Ένα φεστιβάλ, ωστόσο, δεν καθίσταται αυτομάτως συμπεριληπτικό επειδή είναι δημοφιλές σε (ας πούμε) πολλά ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα, αλλά εξ αιτίας των κινήσεων και αποφάσεων που παίρνει υπέρ αυτής της συμπεριληπτικότητας.

Πέρυσι, τέτοια εποχή η EBU έσπευσε να ξεκαθαρίσει πως οι εθνικές αποστολές απαγορεύεται να χρησιμοποιούν σύμβολα και σημαίες, πλην αυτών των χωρών τους, περιορίζοντας με αυτόν τον τρόπο τη χρήση συμβόλων που σχετίζονται με τη ΛΟΑΤΚΙ+ υπερηφάνεια. Μια απόφαση που έρχεται σε πλήρη αντίθεση με το αφήγημα του “πολύχρωμου φεστιβάλ” και τη στιγμή που αρκετά ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα συμμετέχουν στο διαγωνιστικό κομμάτι και που συχνά καλούνται να έρθουν αντιμέτωπα με τις ομο/τρανσφοβικές αντιδράσεις του κόσμου, μιας και προέρχονται από χώρες με έντονο συντηρητισμό, όπως πχ η δική μας.

Φυσικά εκκρεμεί και η συζήτηση της πολιτικής ευθύνης που αναλαμβάνουν ή όχι όλα τα άτομα (ΛΟΑΤΚΙ+ ή μη) που αποφασίζουν να λάβουν μέρους στη Eurovision. Μια συζήτηση που σχετίζεται όχι μόνο με “αν” και “γιατί” να πάρουν μέρος αλλά μέχρι και με το “πως” διαχειρίζονται τη συμμετοχή τους αυτή.

Πολιτικές προεκτάσεις ολούθε, δηλαδή!

Vasilis Thanopoulos

Vasilis Thanopoulos

Από μικρός ήθελα να γίνω αστροναύτης. Εξάλλου, πάντα θυμάμαι να μου λένε ότι "πετάω στα αστέρια". Λόγω όμως σχετικής υψοφοβίας αποφάσισα να αλλάξω επαγγελματικό προσανατολισμό και να γίνω δημοσιογράφος (απ' το κακό στο χειρότερο), Μπήκα στο Πάντειο (Τμήμα Επικοινωνίας, Μέσων & Πολιτισμού) και λίγους καφέδες αργότερα πήρα το πτυχίο μου. Έκτοτε το επαγγελματικό μου μετερίζι με έχει οδηγήσει στην πόρτα ανθρωπιστικών οργανισμών (Διεθνή Αμνηστία, Έλιξ) αλλά και πολλών έντυπων και διαδικτυακών μέσων (Esquire, Nitro, Protagon, κλπ). Η σχέση μου με το Antivirus ξεκίνησε τυχαία τον Μάρτιο του 2013. Έκτοτε έγινε λατρεία... Είτε εδώ είτε στο περιοδικό, όλο και κάπου θα με πετύχετε. Αν τώρα θέλετε να κάνετε και κάποιο σχόλιο... θα με βρείτε στο [email protected]. Cu!




Δες και αυτό!