Τις θέσεις σχετικά με θέματα που άπτονται της σεξουαλικότητας και του σεξουαλικού προσανατολισμού του ατόμου ανακοίνωσε ο Παγκύπριος Σύλλογος Ψυχολόγων, μετά από την καταγγελία της ΛΟΑΤ+ οργάνωσης Accept Κύπρου, σχετικά με τις πρόσφατες δηλώσεις του Μητροπολίτη Μόρφου, όπως επίσης και τις ατυχείς δηλώσεις ψυχολόγων σχετικά με τις αιτίες που καθορίζουν τον σεξουαλικό προσανατολισμό του ατόμου.

Ήταν την περασμένη εβδομάδα όταν η ψυχολόγος Αλεξία Βασιλείου εμφανίστηκε σε  μεσημεριανή τηλεοπτική εκπομπή της Κύπρου για να μιλήσει για τις σεξουαλικές ταυτότητες.

Η ίδια, μεταξύ άλλων, ανέφερε τις ότι:
α) Οι κακές γονεϊκές σχέσεις και η κακή ανατροφή παιδιών μπορούν να δημιουργήσουν ΛΟΑΤ άτομα.
β) Οι ΛΟΑΤ μπορούν να επιστρέψουν στο «κανονικό», αν ακολουθήσουν αυτή την κατεύθυνση σε μεγάλη ηλικία.
γ) Μπορεί κάποιος να γίνει ΛΟΑΤ μετά από αρνητικές ετεροφυλικές σχέσεις.
δ) Οι γονείς μπορούν να επηρεάσουν το σεξουαλικό προσανατολισμό των παιδιών τους με τις συμπεριφορές ή τις αντιδράσεις τους.
ε) Παιδιά από προβληματικές οικογένειες είναι πιθανό να επιλέξουν ομοφυλοφιλικές σχέσεις «καταστρέφοντας» το παρόν και το μέλλον τους.
στ) Ο σεξουαλικός προσανατολισμός είναι επιλογή που εύκολα αλλάζει. Έτσι, όλοι μπορούν να επιλέξουν να αλλάξουν τον σεξουαλικό τους προσανατολισμό, κατά το δοκούν και αναλόγως περιστάσεων και κοινωνικών συνθηκών.

Ψυχολόγος με αντιεπιστημονικές/ομοφοβικές θέσεις σε μεσημεριανή εκπομπή στην Κύπρο

Μετά τις δηλώσεις αυτές η  Accept Κύπρου προχώρησε σε καταγγελία στον Παγκύπριο Σύλλογο Ψυχολόγων, ο οποίος κάλεσε όλα τα μέλη του ΠΑ.ΣΥ.ΨΥ., όταν τοποθετούνται δημόσια με την ιδιότητά τους ως επαγγελματίες ψυχολόγοι, να τηρούν ευλαβικά τις αρχές του Δεοντολογικού Κώδικα του Παγκυπρίου Συλλόγου Ψυχολόγων σύμφωνα με τον οποίο, «Ο ψυχολόγος οφείλει να προασπίζεται, να σέβεται και να προωθεί τα δικαιώματα, τις ελευθερίες, την αξιοπρέπεια, το απόρρητο της προσωπικής ζωής, την καλή ψυχολογική κατάσταση και την αυτονομία κάθε ανθρώπινης ύπαρξης, συμπεριλαμβανομένων (αλλά όχι αποκλειστικά) των δικαιωμάτων αυτοπροσδιορισμού της προσωπικότητας, ιδιωτικής ζωής και διαφορετικότητας, έχοντας συναίσθηση της επιρροής και του κύρους του στο κοινό».

Τονίζει επίσης ότι “η παράθεση μη επιστημονικά τεκμηριωμένων απόψεων στη βάση των οποίων παραβιάζεται η αρχή του αυτοπροσδιορισμού του ατόμου δεν μπορούν να γίνουν αποδεκτές από τον Σύλλογο”.

Ολόκληρη η ανακοίνωση

Ανακοίνωση:

Οι θέσεις του Παγκυπρίου Συλλόγου Ψυχολόγων σχετικά με θέματα που άπτονται της σεξουαλικότητας και του σεξουαλικού προσανατολισμού του ατόμου

Μετά από καταγγελία που έχουμε λάβει από την Accept Κύπρου, σχετικά με τις πρόσφατες δηλώσεις του Μητροπολίτη Μόρφου, όπως επίσης και τις ατυχείς δηλώσεις ψυχολόγων σχετικά με τις αιτίες που καθορίζουν τον σεξουαλικό προσανατολισμό του ατόμου, ο Παγκύπριος Σύλλογος Ψυχολόγων (ΠΑΣΥΨΥ) επιθυμεί να ενημερώσει το κοινό για τις θέσεις του αναφορικά με το πιο πάνω θέμα.

Κατ’ αρχάς, καλούμε όλα τα μέλη του ΠΑ.ΣΥ.ΨΥ., όταν τοποθετούνται δημόσια με την ιδιότητά τους ως επαγγελματίες ψυχολόγοι, να τηρούν ευλαβικά τις αρχές του Δεοντολογικού Κώδικα του Παγκυπρίου Συλλόγου Ψυχολόγων σύμφωνα με τον οποίο, «Ο ψυχολόγος οφείλει να προασπίζεται, να σέβεται και να προωθεί τα δικαιώματα, τις ελευθερίες, την αξιοπρέπεια, το απόρρητο της προσωπικής ζωής, την καλή ψυχολογική κατάσταση και την αυτονομία κάθε ανθρώπινης ύπαρξης, συμπεριλαμβανομένων (αλλά όχι αποκλειστικά) των δικαιωμάτων αυτοπροσδιορισμού της προσωπικότητας, ιδιωτικής ζωής και διαφορετικότητας, έχοντας συναίσθηση της επιρροής και του κύρους του στο κοινό». Η παράθεση μη επιστημονικά τεκμηριωμένων απόψεων στη βάση των οποίων παραβιάζεται η αρχή του αυτοπροσδιορισμού του ατόμου δεν μπορούν να γίνουν αποδεκτές από τον Σύλλογο. Συνεπώς, με στόχο την αποφυγή παρεξηγήσεων και σε συνέχεια της επιστολής – καταγγελίας από την Accept, ο Παγκύπριος Σύλλογος Ψυχολόγων ανακοινώνει τα ακόλουθα:

Ο σεξουαλικός προσανατολισμός διακρίνεται από τα άλλα συστατικά του φύλου, συμπεριλαμβανομένου του βιολογικού φύλου (τα ανατομικά, φυσιολογικά και γενετικά χαρακτηριστικά που συνδέονται με την ύπαρξη αρσενικού ή θηλυκού), την ταυτότητα φύλου (την ψυχολογική αίσθηση ότι είναι άνδρας ή γυναίκα) πολιτιστικά πρότυπα που ορίζουν τη γυναικεία και αρσενική συμπεριφορά) (ΑΡΑ, 2008).

Η ψυχολογία ως επιστήμη εργάζεται προς την κατεύθυνση άρσης του στιγματισμού οποιουδήποτε σεξουαλικού προσανατολισμού ή σεξουαλικής ταυτότητας, για αυτό τον λόγο άλλωστε σε καμία περίπτωση, κανένας σεξουαλικός προσανατολισμός ή ταυτότητα δεν μπορεί να θεωρηθεί ψυχική διαταραχή. Αντίθετα, ο στιγματισμός, οι προκαταλήψεις και οι διακρίσεις που βιώνουν τα άτομα της ΛΟΑΤ κοινότητας αποτελεί επιβαρυντικό παράγοντα για την ψυχολογική ευεξία τους. Ο Αμερικάνικος Σύνδεσμος Ψυχολόγων (ΑΡΑ, 2008) αναφέρει χαρακτηριστικά πως οι λεσβιακές, ομόφυλες, και αμφίφυλες σχέσεις αποτελούν φυσιολογικές εκφάνσεις της ανθρώπινης ανάγκης για αγάπη, προσκόλληση και οικειότητα.

Σε ό,τι αφορά στην αιτιολογία που αναφέρθηκε στην εκπομπή από την ψυχολόγο και συγκεκριμένα, ότι «(α) οι κακές γονικές σχέσεις και η κακή ανατροφή παιδιών μπορούν να δημιουργήσουν ΛΟΑΤ άτομα, (β) μπορεί κάποιο άτομο να γίνει ΛΟΑΤ μετά από αρνητικές ετεροφυλικές σχέσεις και (γ) παιδιά από προβληματικές οικογένειες είναι πιθανόν να επιλέξουν ομοφυλοφιλικές σχέσεις «καταστρέφοντας» το παρόν και το μέλλον τους» αποτελούν μη τεκμηριωμένες θέσεις που δεν είναι αποδεκτές από την επιστημονική κοινότητα. Σύμφωνα με τον APA (2008) «παρόλο που πολλές έρευνες έχουν εξετάσει τις πιθανές γενετικές, ορμονικές, αναπτυξιακές, κοινωνικές και πολιτισμικές επιδράσεις στον σεξουαλικό προσανατολισμό, δεν έχουν προκύψει στοιχεία που να επιτρέπουν στους επιστήμονες να καταλήξουν στο συμπέρασμα ότι ο σεξουαλικός προσανατολισμός καθορίζεται από οποιονδήποτε συγκεκριμένο παράγοντα ή παράγοντες. Οι περισσότεροι άνθρωποι έχουν ελάχιστη ή καθόλου αίσθηση επιλογής σχετικά με τον σεξουαλικό προσανατολισμό τους».

Σύμφωνα με τον Κώδικα Δεοντολογίας του ΠΑ.ΣΥ.ΨΥ. «Ο ψυχολόγος καθοδηγείται στο επαγγελματικό του έργο από την αρχή «ου βλάψεις». Επομένως πρέπει να αποφεύγει αμφισβητούμενες πρακτικές, σεβόμενος τις ιδιαίτερες ανάγκες του κάθε ατόμου με το οποίο διατηρεί επαγγελματική σχέση, έχοντας πλήρη συναίσθηση των περιορισμών, οι οποίοι προκύπτουν από τα όρια των ικανοτήτων, γνώσεων, εμπειριών και δυνατοτήτων του σε ότι αφορά την επαγγελματική σχέση του με το κοινό. Αποφεύγει την υπεργενίκευση και την απόλυτη αιτιοκρατική αντίληψη στις ερμηνείες του ως προς τα κίνητρα και τη συμπεριφορά των ατόμων με τα οποία διατηρεί επαγγελματική σχέση». Συνεπώς, οι ούτω καλούμενες «θεραπείες» μεταστροφής, αποτελούν επιβλαβείς για τα άτομα παρεμβάσεις και σε καμία περίπτωση δεν ενδείκνυνται.

Παράλληλα, είναι σημαντικό να τονιστεί πως τα ΛΟΑΤ άτομα βιώνουν διακρίσεις και στιγματισμό. Ως Παγκύπριος Σύλλογος Ψυχολόγων υιοθετούμε μια στάση ξεκάθαρα ενάντια σε όλες τις μορφές διάκρισης. Χαρακτηριστικά στο πλαίσιο της Παγκόσμιας ημέρας μηδενικής διάκρισης (zero discrimination day) στις 22 Μαρτίου, 2019, ο ΠΑ.ΣΥ.ΨΥ. σε συνεργασία με την ACCEPT Κύπρου, την Κίνηση Συμπαράστασης για το AIDS και τo Hip hop collective center Τ.Ε.Α.Μ. διοργάνωσε εκδήλωση με την ονομασία Imagine a world without discrimination.

Εν κατακλείδι, η ψυχολογική κοινότητα, ως οφείλει, σέβεται, αποδέχεται και στηρίζει τη διαφορετικότητα και το δικαίωμα αυτοπροσδιορισμού της ταυτότητας όλων ανεξαιρέτως των ανθρώπων.

American Psychological Association. (2008). Answers to your questions: For a better understanding of sexual orientation and homosexuality. Washington, DC: Author. [Retrieved from www.apa.org/topics/lgbt/orientation.pdf

Κώδικας Δεοντολογίας ΠΑ.ΣΥ.ΨΥ. https://www.pasypsy.com/codeofconduct

Από μικρός ήθελα να γίνω αστροναύτης. Εξάλλου, πάντα θυμάμαι να μου λένε ότι "πετάω στα αστέρια". Λόγω όμως σχετικής υψοφοβίας αποφάσισα να αλλάξω επαγγελματικό προσανατολισμό και να γίνω δημοσιογράφος (απ' το κακό στο χειρότερο), Μπήκα στο Πάντειο (Τμήμα Επικοινωνίας, Μέσων & Πολιτισμού) και λίγους καφέδες αργότερα πήρα το πτυχίο μου. Έκτοτε το επαγγελματικό μου μετερίζι με έχει οδηγήσει στην πόρτα ανθρωπιστικών οργανισμών (Διεθνή Αμνηστία, Έλιξ) αλλά και πολλών έντυπων και διαδικτυακών μέσων (Esquire, Nitro, Protagon, κλπ). Η σχέση μου με το Antivirus ξεκίνησε τυχαία τον Μάρτιο του 2013. Έκτοτε έγινε λατρεία... Είτε εδώ είτε στο περιοδικό, όλο και κάπου θα με πετύχετε. Αν τώρα θέλετε να κάνετε και κάποιο σχόλιο... θα με βρείτε στο vth@avmag.gr. Cu!