Στην Νέα Υόρκη πραγματοποιήθηκε πριν λίγες μέρες η 70ή Σύνοδος της Επιτροπής του ΟΗΕ για το Καθεστώς των Γυναικών. Αποτέλεσμα της Συνόδου ήταν υιοθέτηση (μέσω ψηφοφορίας) της ετήσιας διακήρυξης για τα δικαιώματα των γυναικών.
Η διακήρυξη αυτή — γνωστή ως “agreed conclusions” — περιλαμβάνει δεσμεύσεις για την προώθηση της ισότητας των φύλων και την προστασία των δικαιωμάτων των γυναικών και κοριτσιών παγκοσμίως. Παράλληλα επιβεβαιώνει την ανάγκη να αντιμετωπιστούν φαινόμενα έμφυλης βίας, να ενισχυθούν οι ευκαιρίες στην εκπαίδευση και στην εργασία, και να προωθηθεί το δικαίωμα στην πρόσβαση στη δικαιοσύνη.
Κάτι που έχει αξία να επισημάνουμε είναι ότι η υιοθέτηση της διακήρυξης δεν έγινε με συναίνεση όλων των χωρών. Κάτι σχετικά πρωτόγνωρο για το συνέδριο, που είχε συνηθίσει να υιοθετεί τις σχετικές διακηρύξεις με απόλυτα ομοφωνία. Αυτή η εξέλιξη οφείλεται στην ένσταση των ΗΠΑ και στις διαφωνίες τους για κάποιες αναφορές στο κείμενο της διακήρυξης. Διαφωνίες με σαφή τρανσφοβικά κίνητρα (και όχι μόνο). Ας δούμε, όμως, πιο συγκεκριμένα.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες προσπάθησαν πριν την ψηφοφορία να τροποποιήσουν ή να καθυστερήσουν την έγκριση του κειμένου, προτείνοντας έως και 8 αλλαγές. Ανάμεσα στις κύριες ενστάσεις που έθεσαν ήταν η γλώσσα της διακήρυξης που αποτύπωνε την έννοια του «gender» (ταυτότητας φύλου) – όρος που σε διεθνή πλαίσια χρησιμοποιείται για να συμπεριλάβει και τρανς γυναίκες. Κάτι που, σύμφωνα με την αμερικανική πλευρά, «θα μπορούσε να επεκτείνει τις προστασίες της διακήρυξης, πέρα από το βιολογικό φύλο». Άλλες ενστάσεις, επίσης, αφορούσαν σε γενικές δεσμεύσεις για τη σεξουαλική και αναπαραγωγική υγεία οι οποίες, (σύμφωνα με την αμερικανική πλευρά), θα μπορούσαν να ερμηνευθούν ως υπέρ της άμβλωσης.
Τελικά, το κείμενο πέρασε με τις ΗΠΑ, ωστόσο, να ψηφίζουν «κατά» – η μόνη χώρα που το έκανε. Είχαμε, επίσης, 37 «υπέρ» και 6 αποχές. Και μπορεί τελικά η αμερικανική πλευρά να μην πέρασε τις ενστάσεις της, κατάφερε ωστόσο να φέρει στον ΟΗΕ την τρανσφοβική της διαπραγμάτευση γύρω από την ταυτότητα φύλου, θέτοντας μάλιστα (τρανσφοβικούς) προβληματισμούς για τον αν και πώς οι διακηρύξεις του ΟΗΕ πρέπει να περιλαμβάνουν τρανς γυναίκες και άλλες ομάδες στις αποφάσεις του.
Η μοναδική ψήφος κατά των ΗΠΑ σχολιάστηκε έντονα από πολλές χώρες και οργανώσεις, που υπογράμμισαν ότι η προσπάθεια να αποσυρθούν αναφορές για την ταυτότητα φύλου μπορεί να περιορίσει την εμβέλεια της διακήρυξης στην προστασία όλων των γυναικών, όπως και κάποιων βασικών δικαιωμάτων τους, όπως είναι η πρόσβαση στην άμβλωση.
Η ψηφοφορία αυτή αναδεικνύει τις προκλήσεις που εξακολουθούν να υπάρχουν στην παγκόσμια πολιτική για την πλήρη ισότητα των φύλων και τη συμπεριληπτική ένταξη όλων των γυναικών.
