ILGA-Europe: Ανησυχητική αύξηση της καταστολής των ΛΟΑΤΚΙ+ οργανώσεων στην Τουρκία

07/04/2026
από
Τη βαθιά τους ανησυχία εκφράζουν οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων για τη δικαστική απόφαση που εκδόθηκε τον Δεκέμβριο στην Τουρκία και οδήγησε στη διάλυση της νεανικής ΛΟΑΤΙ+ οργάνωσης, Genç LGBTİ+. Η ILGA-Europe σε συνεργασία με άλλες οργανώσεις καλούν σε δράση εν όψει της πρώτης ακροαματικής διαδικασίας στις 8 Απριλίου κατά των μελών του διοικητικού συμβουλίου της Genç LGBTİ+.

Η απόφαση εκδόθηκε σε πρώτο βαθμό τον Δεκέμβριο και αφορούσε στην οριστική διάλυση της οργάνωσης, που εδρεύει στη Σμύρνη. Βασίζεται σε κατηγορίες περί «προσβολής της δημόσιας αιδούς», με αφορμή πέντε εικονογραφήσεις που είχαν αναρτηθεί στους λογαριασμούς της οργάνωσης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης πριν από αρκετά χρόνια.

Τα έργα είχαν δημιουργηθεί από ΛΟΑΤΚΙ+ καλλιτέχνες στο πλαίσιο διαδικτυακών Pride δράσεων και ήταν πλήρως εναρμονισμένα με το καταστατικό και τη δράση της οργάνωσης.

Στο σκεπτικό της απόφασης, το δικαστήριο ισχυρίζεται ότι οι συγκεκριμένες εικόνες θα μπορούσαν να «ενθαρρύνουν» τους ανθρώπους να γίνουν ΛΟΑΤΚΙ+, και ότι παραβιάζουν τη δημόσια ηθική καθώς και το άρθρο 41 του τουρκικού Συντάγματος. Πρόκειται για μια επικίνδυνη και αυθαίρετη ερμηνεία, που αντιμετωπίζει τις ΛΟΑΤΚΙ+ ταυτότητες ως απειλή και όχι ως αναπόσπαστο μέρος της κοινωνικής πραγματικότητας.

Παράλληλα με τη διαδικασία διάλυσης, κινήθηκε ποινική υπόθεση εναντίον συνολικά 11 ατόμων, μεταξύ των οποίων μέλη του διοικητικού συμβουλίου και του εποπτικού συμβουλίου του συλλόγου, με την κατηγορία της παραβίασης του νόμου περί συλλόγων, βάσει των άρθρων 30(β) και 32(π) του Νόμου περί Συλλόγων, τα οποία προβλέπουν ποινή φυλάκισης από 1 έως 3 έτη και δικαστικό πρόστιμο. Η πρώτη ακροαματική διαδικασία θα πραγματοποιηθεί στις 8 Απριλίου.

Επιπλέον, τον Φεβρουάριο ασκήθηκε αγωγή κατά της Defne Güzel, προέδρου του διοικητικού συμβουλίου της May 17 Association, μιας άλλης οργάνωσης για τα ΛΟΑΤΙ+ δικαιώματα στην Τουρκία. Η Defne κατηγορείται για παραβίαση του Νόμου περί Συλλόγων με την αιτιολογία ότι ένα βιβλίο και ένας κατάλογος έκθεσης που εκδόθηκαν από τον σύλλογο ήταν «αντίθετα προς τα χρηστά ήθη». Αντιμετωπίζει επίσης ποινή φυλάκισης από 1 έως 3 έτη και δικαστικό πρόστιμο βάσει των ίδιων διατάξεων με τα στελέχη της Genç LGBTİ+.  

Σε περίπτωση καταδίκης, τόσο η Defne όσο και τα στελέχη της Genç LGBTİ+ θα στερηθούν επίσης ορισμένων δικαιωμάτων βάσει του άρθρου 53 του Τουρκικού Ποινικού Κώδικα. Τα δικαιώματα αυτά περιλαμβάνουν επίσης το δικαίωμα να γίνουν μέλη του διοικητικού συμβουλίου ή του εποπτικού συμβουλίου μιας οργάνωσης της κοινωνίας των πολιτών. Αυτό στοχεύει περαιτέρω όχι μόνο τα άτομα, αλλά και το δικαίωμα της Genç LGBTİ+ και της May 17 Association στην ελευθερία του συνεταιρίζεσθαι.

Και οι τρεις υποθέσεις αντιμετωπίζουν σοβαρά ζητήματα που αφορούν τη δίκαιη διαδικασία, επισημαίνει η ILGA-Europe, όπως η ασυνήθιστη ταχύτητα έκδοσης της απόφασης, αλλά και αναφορές για αλλαγές στη δικαστική σύνθεση λίγο πριν από την ακροαματική διαδικασία.

Το κλείσιμο της Genç LGBTİ και η στοχοποίηση των ΛΟΑΤΚΙ+ οργανώσεων δεν μπορούν να ιδωθούν ως μεμονωμένα περιστατικά. Αντιθέτως, είναι μέρος μιας σημαντικής κλιμάκωσης στο ήδη εδραιωμένο μοτίβο καταστολής. Τα τελευταία χρόνια, η Τουρκία καταγράφει μια σταθερή και ανησυχητική υποχώρηση στον σεβασμό των δικαιωμάτων της ελευθερίας της έκφρασης, του συνεταιρίζεσθαι και της ειρηνικής συνάθροισης, με τα ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα και οργανώσεις να πλήττονται δυσανάλογα.

Απαγορεύσεις Pride, μαζικές προσαγωγές και συλλήψεις ακτιβιστών και δημοσιογράφων, στοχοποίηση της καλλιτεχνικής και δημοσιογραφικής έκφρασης, είναι μόνο μερικές από τις αντί-ΛΟΑΤΚΙ+ κινήσεις της χώρας.

Οι οργανώσεις από κοινού με την ILGA-Europe απαιτούν από την τουρκική κυβέρνηση να αφαιρέσει τροποποιήσεις που στοχεύουν στον περιορισμό των δικαιωμάτων και εισάγουν διακρίσεις σε βάρος των ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων από μελλοντικές νομοθεσίες. Επίσης, να σταματήσει να χρησιμοποιήσει νόμους περί «ηθικής και χυδαιότητας» για να καταστείλει τη ΛΟΑΤΚΙ+ έκφραση, καθώς και να διασφαλίσει τη δίκαιη δίκη στις παραπάνω υποθέσεις.

Επιπλέον, καλούν την Ευρωπαική Ένωση να καταδικάσει τα αντί-ΛΟΑΤΚΙ+ μέτρα, να επαναλάβει ότι τα ανθρώπινα δικαιώματα αποτελούν αδιαπραγμάτευτο μέρος των σχέσεων της ΕΕ με την Τουρκία, και το Συμβούλιο της Ευρώπης να παρατηρεί από κοντά τα μέτρα που στοχοποιούν κουήρ οργανώσεις, μεταξύ άλλων.

Οι υπογράφουσες οργανώσεις:

Accept Association, Romania

Accept LGBTI Cyprus

Albanian Human Rights Group, Albania

Araminta

Arcigay Varese, Italy

Asociación Pro Derechos Humanos de España, Spain

Belong To LGBTQ+ Youth Services Ireland

bi+ equal

Çavaria, Belgium

Civicus

Committee for the Administration of Justice, Northern Ireland

EL*C

ERA – LGBTI Equal Rights Association for Western Balkans and Turkey

Federación de Asociaciones de Defensa y Promoción de los Derechos Humanos, Spain

Front Line Defenders

[H] BRAȘOV Association from Brașov, Romania

Hellenic League for Human Rights, Greece

IGLYO — The International LGBTQI Youth & Student Organisation

Insan Haklari Dernegi (Human Rights Association), Turkey

International Planned Parenthood Federation – European Network (IPPF EN)

Intersex Greece (ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΙΝΤΕΡΣΕΞ), Greece

ILGA-Europe (European region of the International Lesbian, Gay, Bisexual, Trans and Intersex Association)

International Federation for Human Rights (FIDH), within the framework of the Observatory for the Protection of Human Rights Defenders

Kaos GL, Turkey

kolekTIRV | For the rights of trans, intersex and gender variant persons, Croatia

May 17 Association, Turkey

MGRM-Malta LGBTIQ Rights Movement, Malta

NGO Fulcrum UA, Ukraine

Norwegian Helsinki Committee, Norway

Prisme, Belgium

Protection International

Rainbow Families Croatia

Rainbow Ignite, Serbia

Sarajevo Open Centre, Bosnia & Herzegovina

TGEU

ÜniKuir Association, Turkey

World Organisation Against Torture (OMCT), within the framework of the Observatory for the Protection of Human Rights Defenders

Zagreb Pride, Croatia

Ολόκληρο το κείμενο εδώ.




Δες και αυτό!